Nuôi lợn rừng miễn nhiễm với dịch bệnh

Dẫn chúng tôi thăm khu chuồng trại rộng rãi được quây lưới B40 kiên cố, bà Lương Thị Vinh ở thôn Thác Cái, xã Đông Cuông chỉ tay về phía đàn lợn rừng lông đen, mõm dài đang húc đất tìm thức ăn, chia sẻ: "Gia đình tôi gắn bó với con lợn rừng này ngót nghét cũng gần 20 năm rồi. So với lợn trắng truyền thống, nuôi lợn rừng tuy chậm lớn nhưng đổi lại sức đề kháng cực tốt, gần như miễn nhiễm với bệnh tật".

Bà Vinh nhớ lại những đợt dịch tả lợn Châu Phi càn quét qua địa phương những năm trước. Khi đó, chuồng lợn trắng của gia đình bà và các hộ xung quanh gần như xóa sổ, thiệt hại nặng nề. Thế nhưng, đàn lợn rừng thả rông của bà vẫn bình an vô sự, không hề hấn gì. "Từ ngày nuôi đến giờ, tôi chưa thấy chúng bị bệnh bao giờ. Lợn con đẻ ra cứ ủi đất, chạy lòng vòng ngoài trời mà lớn, chỉ cần tiêm vacxin lúc nhỏ chứ không tốn viên thuốc kháng sinh nào", bà Vinh kể.

Theo bà Vinh, bí quyết để đàn lợn khỏe mạnh và cho chất lượng thịt thơm ngon, nằm ở phương thức chăn nuôi bán hoang dã. Lợn không nhốt trong chuồng chật hẹp mà được thả rông trong không gian rộng để chúng tự do vận động. Thức ăn của chúng hoàn toàn là sản phẩm nông nghiệp sạch như sắn, ngô, bã đậu, thân chuối và các loại rau cỏ.

"Giống này ăn uống dân dã lắm, chủ yếu ăn chất xơ, hạn chế tinh bột để tránh bị béo, nhiều mỡ. Mùa nào thức nấy, sẵn rau thì tôi ủ men vi sinh dự trữ, đến bữa chỉ cần xúc ra trộn với ít cám gạo nấu chín là xong. Chi phí đầu tư thức ăn vì thế mà rẻ bèo, chủ yếu lấy công làm lãi".

Hiện tại, đàn lợn của bà Vinh duy trì khoảng 50 - 60 con, lúc cao điểm lên tới cả trăm con. Nhờ chất lượng thịt chắc, thơm ngon, lợn rừng của bà Vinh được khách quen đặt mua quanh năm, không lo đầu ra. Với giá bán dao động từ 130.000 – 150.000 đồng/kg, trừ chi phí, mỗi năm gia đình bà thu lãi gần 100 triệu đồng.

Nuôi hươu sao, vừa nhàn lại thu nhập cao

Rời thôn Thác Cái, chúng tôi đến thôn Toàn An để "mục sở thị" mô hình nuôi hươu sao lấy nhung của gia đình bà Lý Thị Nga. Bén duyên với nghề nuôi hươu được 7 năm, bà Nga cho biết ban đầu chỉ định nuôi thử nghiệm vì thấy giống này lạ, ít người nuôi. Khởi điểm với một đôi hươu giống (hơn 50 triệu đồng), sau khi thấy hươu thích nghi tốt, sinh sản đều và đặc biệt là rất ít bệnh tật, bà quyết định lặn lội vào tận Hà Tĩnh để nhập thêm hơn chục con giống về mở rộng đàn.

"So với trâu, bò hay lợn, nuôi hươu nhàn hơn rất nhiều. Thức ăn thì vơ quanh vườn là có: cỏ voi, lá sung, lá xoan, lá mít, dây khoai lang, cây chuối… Cái gì chúng cũng ăn được, mà toàn là thứ bỏ đi hoặc tự mọc, không tốn tiền mua", bà Nga chia sẻ.

Hiện nay, đàn hươu của gia đình bà Nga duy trì ổn định hơn 10 con, trong đó có 9 con hươu đực đang trong độ tuổi cho khai thác nhung. Theo bà Nga, giá nhung hươu trên thị trường hiện rất cao và ổn định, dao động khoảng 20 triệu đồng/kg.

Bà Nga nhẩm tính: "Mỗi năm hươu cho cắt nhung một lần, cá biệt có những con khỏe cho cắt hai lần. Trung bình mỗi con cho thu hoạch khoảng 0,7 - 0,9 kg nhung/lần cắt. Với 9 con đực, mỗi vụ tôi thu về ngót nghét 150 triệu đồng. Mà cái hay là mình vừa làm việc nhà, vừa tranh thủ cắt cỏ cho hươu ăn, không ảnh hưởng gì đến công việc khác. Không chỉ bán nhung, nhà tôi còn cung cấp con giống cho bà con trong vùng, chia sẻ kinh nghiệm để cùng nhau phát triển kinh tế.”

Tiếp tục nhân rộng các mô hình chăn nuôi hiệu quả

Trao đổi với chúng tôi, chị Đinh Thị Hiếu, cán bộ phòng Kinh tế xã Đông Cuông cho biết: "Hiện nay trên địa bàn xã không chỉ có mô hình của bà Vinh hay bà Nga, mà còn có hàng chục mô hình trang trại chăn nuôi động vật rừng và vật nuôi đặc sản khác như nhím, dúi, gà đen… tập trung nhiều ở các thôn An Bình, Khe Rồng, Tân Hoa, Thác Cái, Đông An".

Theo chị Hiếu, ưu điểm lớn nhất của các mô hình này là tận dụng được nguồn thức ăn tự nhiên phong phú, chi phí đầu tư thấp nhưng giá trị thương phẩm lại rất cao. Việc áp dụng thành công các mô hình chăn nuôi đặc sản đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao tiêu chí thu nhập cho người dân địa phương. Đến nay, thu nhập bình quân đầu người của xã Đông Cuông đã đạt 62 triệu đồng/người/năm.

Trong thời gian tới, chính quyền địa phương sẽ tiếp tục khuyến khích và có những chính sách hỗ trợ cụ thể để bà con nhân rộng các mô hình này. Mục tiêu là vừa tận dụng lợi thế nguồn thức ăn sẵn có, vừa tạo ra sản phẩm đặc trưng, giúp người dân không chỉ thoát nghèo mà còn vươn lên làm giàu bền vững trên chính mảnh đất quê hương.